संस्कृत भाषा शिक्षणम श्रेणी ६/४० – Samskrit Spoken Class 6/40

अद्य - श्वः परश्वः प्रपरश्वः  - ह्यः(hyaH) परह्यः प्रपरह्यः 

note अद्य - आज , श्वः - कल , परश्वः - परसु, प्रपरश्वः - तरसु, ह्यः - बिता कल , परह्यः - बिता परसु, प्रपरह्यः - बिता तरसु

अद्य कः वासरः। अद्य शनिवासरः। (आज कोन दिन है | आज शनिवार है)
शनिवारः कदा। अद्य शनिवासरः। (शनिवार कब है | शनिवार आज है)
रविवासरः कदा। श्वः रविवासरः/भानुवासरः। (रविवार कब है | कल रविवार है)
सोमवासरः कदा। परश्वः सोमवासरः। (सोमवार कब है | परसु सोमवार है)
ह्यः शुक्रवासरः। परह्यः गुरुवासरः। (कल शुक्रवार था | परसु गुरूवार था)
प्रपरश्वः मंगलवासरः। (तरसु मङ्गलवार)
प्रपरह्यः बुधवासरः। (तरसु बुधवार था)

वयं प्रतः काले मिलामः। किम् वदामः। सुप्रभातम् । रात्रौ वदामः। शुभ रात्रिः । अन्य समये। नमोनमः /नमस्कारः /नमस्ते ।

स्वीकरोमि - ददामि - स्थापयामि

note स्वीकरोमि - ले रहा हु, ददामि - दे रहा हु , स्थापयामि - रख रहा हु

अहं शिक्त्तवर्त्तिकां स्वीकरोमि।
अहम् अङ्कनीं स्वीकरोमि।
अहं लेखनीं स्वीकरोमि।
अहं दूरवाणीं स्वीकरोमि।
अहं करवस्त्रं स्वीकरोमि।
अहं पुस्तकं स्वीकरोमि।
इदानीम् अहं पुस्तकं/लेखनीं/अङ्कनीं/दण्डं/दंतकूर्चं स्थापयामि।

पुस्तकं/दण्डं ददामि।
दूरवाणीं/शिक्त्तवर्त्तिकां/ दंतकूर्चं/लेखनीं/ न ददामि।
अहम् अङ्कणीं न ददामि।
अहं पुस्तकं/चमषं न ददामि।
भवान् किम् ददाति। अहं दंतकूर्चं ददामि।
भवती किम् ददाति। अहं पुस्तकं ददामि।

कथा 
चन्द्रगुप्तः इति एकः महाराजः आसीत्। सः महाराजः मगधदेशम् पालयति स्म।
मगध देशस्य राजा आसीत्। तस्य अमात्यः -चन्द्रगुप्तस्य अमात्यः-चाणक्यः इति।
सः बहु विद्वान् निस्पृहः आचार्य आसीत्। यद्यपि सः महाराजस्य अमात्य तथापि सः सरल जीवनयापयति स्म।
एकदा चन्द्रगुप्तः चाणक्यम् प्रजाभ्यः दातुम् कंबलम् यच्छति। सः चाणक्यः तस्य कंबलम् कुटीरे नयति। ।
सः सामान्य कुटीरे वासं करोति। शीतकालः आसीत्। सः कंपति स्म। एकः चोरः मित्रे संग आगतवान्। सः पश्यति।
बहूनि धनानि संति। कंबलान् राशिः अस्ति। परंतु चाणक्यः न धृतवान्। सः सुप्तवान् अस्ति। पत्नी अपि सुप्तवती अस्ति।
चाणक्य उठापेत्।चाणक्य मुखापेत पृच्छति।भोः। किमर्थम् आगतवन्तः। अनंतरं सः चोरः वदति। शीतकालः अस्ति। निद्रां करोति, कंबलान राशिः अस्ति। तथापि न धृतवान्। चाणक्यः वदति। कंबलानां मदर्थं न दत्तवान। प्राजाभ्याः वितरणम् कर्त्तुम् दत्तवान्। अतः अहम् एतानि कंबलानि न धराम्। तदा चोरः चाणक्यं पृच्छति। भवान् कीदृशः दयालुः।निस्पृहः अस्ति। वयम् इतःपरम् चौरकार्यं न कुर्मः। अतः भवतः सकाशः वयं शिक्षितवन्तः। ते चौरकार्यं त्यक्त्तवा सज्जनः भवन्ति। क्षमाम् याचन्ति। भवतः निस्पृहताम् दृष्ट्वा अस्माकं लज्जा भवति। वयम् इतःपरं चौर्कार्यं न कुर्मः। इति क्षमायाचन्।