संस्कृत भाषा शिक्षणम श्रेणी ४/४० – Samskrit Spoken Class 4/40

कुर्मः

आगच्छन्तु संस्कृत सम्भाषणस्य अभ्यासः कुर्मः = आइये संस्कृत मे बोल्ने कि अभायस करते है
माने जलम् आवश्यकम् = मुझे पानि चाहिये
आगच्छतु, स्वीकरोतु, किंचित आवश्यकम् आम् स्वीकरोतु पुन​: किंचित मास्तू मास्तू  पर्याप्तम् धन्यवाद: = आओ लो थोरा और चाहिये हा लो , फिर थोरा और चाहिये नहि नहि ठिक है

आवश्यकम् - मास्तू 

जलम् आवश्यकम् किन्तु शीतलम् जलम् मास्तू = पानि चाहिये किन्तु ठणदा पानि नहि

एकवचन​ - बहुवचन

बालक​: - बालका:
सैनिक: - सैनिका:
वृक्ष: - वृक्षा:

छात्रा - छात्रा:
पतरिका - पतरिका:
शिक्तवर्तिका- शिक्तवर्तिकाः
पेटिका - पेटिका:
उत्पीठिका- उत्पीठिकाः।

लेखनी- लेखन्यः।
अङ्कनी- अङ्कन्यः।
घटी- घट्यः।
कूपी- कूप्यः।

पर्णम् -  पर्णानि
पुस्तकम्- पुस्तकानि।
कङ्कनम्- कङ्कणानि।
फलम्- फलानि।
सङ्गणकम्- सङ्गणकानि।

अस्ति- सन्ति

छात्रः अस्ति - छात्राः सन्ति।
छात्रा अस्ति। – छात्राः सन्ति।
दंतकूर्चः अस्ति। – दंतकूर्चाः सन्ति।
चमषः अस्ति। – चमषाः सन्ति।
अङ्कणी अस्ति। - अङ्कन्यः संति।
पर्णम् अस्ति। - पर्णानि सन्ति।
वृक्षः अस्ति।– वृक्षाः सन्ति।
बालकः अस्ति। – बालकाः सन्ति।
गायकः अस्ति। – गायकाः सन्ति।
लेखकः अस्ति। – लेखकाः सन्ति।
बालिका अस्ति। - बालिकाः सन्ति।
पत्रिका अस्ति। - पत्रिकाः सन्ति।
पत्रम् अस्ति। - पत्राणि सन्ति।
पुष्पम् अस्ति। - पुष्पाणि सन्ति।
मन्दिरम् अस्ति। - मन्दिराणि सन्ति।
फलम् अस्ति। - फलानि सन्ति।
पर्णम् अस्ति। - पर्णानि सन्ति।
अङ्कणि अस्ति। - अङ्कण्यः सन्ति।
लेखनी अस्ति। - लेखन्य सन्ति।

ते

एकवचन - बहुवचन
सः छात्रः। ते छात्राः। = वह​ छात्र वह छात्र लोग
सः पुरुषः। ते पुरुषाः। = वह​ आदमि वह आदमि लोग​

ते के। ते पुरुषाः। = वह लोग कोन  वह लोग आदमि

एकवचन:= कः पुरुषः। सः पुरुषः  = कोन आदमि वह​ आदमि
बहुवचन:= के पुरुषाः। ते पुरुषाः। = कोन आदमि लोग वह आदमि लोग​

ताः

एकवचन - बहुवचन
सा बालिका। ताः बालिका:।

एकवचन:= का बालिका। सा बालिका  = कोन लड़कि वह​ लड़कि
बहुवचन:= काः बालिका:। ताः बालिका:। = कोन लड़कि लोग वह लड़कि लोग​

ते - एते

ते पुरुषाः = वह आदमि लोग​ हैं । (दुर होने पे)
एते छात्राः = यह​ छात्र लोग हैं । (पास होने पे)

ताः - एताः

ताः बालिका:। = वह लड़कि लोग​ हैं
एताः बालिका:। = यह लड़कि लोग​ हैं

तानि - एतानि

तानि फलानि = वह सब फल​ हैं
एतानि पत्राणि = यह सब​ पत्र हैं